ไม่ได้ update ข่าว Debian เสียนาน พอดีมี Debian Project News ฉบับ 4 สิงหา ออกมา ขออนุญาตเขียนเป็นสรุปข่าวเลยนะครับ

Lenny freeze แล้ว

Lenny ซึ่งจะเป็นรุ่น stable ถัดไปของ Debian ได้ ประกาศ freeze แล้ว ตั้งแต่ 27 ก.ค. เป็นต้นมา ซึ่งหมายความว่า จะหยุดเพิ่ม feature ใหม่ แต่จะ update เฉพาะรายการที่เป็น RC bug fix, คำแปล, เอกสาร หรือรายการที่มีการอนุมัติเป็นกรณีไป

ส่วน กำหนดการออก Lenny นั้น ตั้งไว้ที่เดือน ก.ย. นี้

Etch and a half ออกแล้ว

โครงการ Etch and a half ได้ ประกาศออกรุ่นเมื่อ 26 ก.ค. (มี release notes) เป็นครั้งแรกที่ Debian มีการ update รุ่น stable โดยมีการเพิ่มการรองรับฮาร์ดแวร์ นอกเหนือจาก security bug fix

คุณใช้โน้ตบุ๊กใช่ไหม? ขณะใช้แบตเตอรี่คุณสามารถประหยัดพลังงานเพื่อยืดเวลาการจ่ายไฟให้นานที่สุด โดยใช้เครื่องมือตรวจหาโปรแกรมที่เป็นตัวการดูดพลังงานโดยไม่จำเป็น แล้วปิดเป็นเรื่อง ๆ ไป คือ powertop

หลักการทั่วไปคือ จะตรวจหาโพรเซสหรืออุปกรณ์ที่เข้ามาปลุก CPU จากโหมด idle ซึ่งจะทำให้ CPU เข้าสู่โหมดที่ตื่นตัวและใช้พลังงาน รวมทั้งตรวจหาอุปกรณ์ที่มักไม่จำเป็น หรือค่าตั้งของระบบที่ยังกินพลังงานอยู่ แล้วให้คำแนะนำซึ่งเราสามารถเลือกสั่งปรับตามที่แนะนำได้

ติดตั้งแพกเกจ powertop แล้ว ก็เรียกคำสั่งในฐานะ root:

# powertop

เวลาแก้ไขซอร์สโค้ดแล้วจะส่งส่วนที่แก้ให้คนอื่น เราจะส่งในรูปของแพตช์กัน ซึ่งแพตช์ก็ได้มาจากการ diff ระหว่างของเก่ากับของใหม่ หลายคนที่เคยแก้โปรแกรมจะค่อนข้างปวดหัวกับการ diff โดยเฉพาะถ้าซอร์สโค้ดมีขนาดใหญ่

บางคนใช้วิธี copy ทั้งไดเรกทอรีเป็นอีกชื่อหนึ่งก่อนแก้ แล้วสั่ง diff แบบ recursive แบบนี้จะต้องใช้เนื้อที่ในฮาร์ดดิสก์ไม่ต่ำกว่าสองเท่าของขนาดซอร์สโค้ด คนที่เคยทำแพตช์สำหรับซอร์สอย่าง Mozilla หรืออะไรประมาณนั้น จะรู้ดี ว่าไม่ใช่เนื้อที่น้อย ๆ เลย

บางคนหัวใส ก็ใช้วิธีสร้างไดเรกทอรีปลอม ที่มีแต่แฟ้มที่เกี่ยวข้อง แล้วก็ diff ซึ่งทำให้ประหยัดเนื้อที่ได้มาก แต่ปัญหาคือต้องไล่สั่งทุกอย่างเอง เป็นการเพิ่มงานจนอาจทำให้ละความคิดออกจากตัวโปรแกรมที่กำลังแก้ได้

อย่ากระนั้นเลย วันนี้จะขอแนะนำเครื่องมือจัดการแพตช์ที่สะดวกสบาย ทั้งไม่กินเนื้อที่ จนเริ่มเข้ามาแทนที่ระบบ dpatch ของ Debian มากขึ้นเรื่อย ๆ คือ quilt

ทีม Debian Installer ได้ประกาศออก Debian Installer Lenny Beta 2 แล้วเมื่อวานนี้ โดยมีการเปลี่ยนแปลงจาก Beta 1 ที่สำคัญคือ

• ใช้ Linux kernel 2.6.24
• (i386 และ amd64) หน้าจอแรกมีเมนูให้เลือกวิธีติดตั้ง (โหมดข้อความ, โหมดกราฟิก, expert, rescue) แบบสะดวก จากเดิมที่ใช้ boot prompt + function key
• โปรแกรมติดตั้งแบบกราฟิกรองรับการสร้างพาร์ทิชันเข้ารหัสลับแล้ว
• การจัดหน้าให้เลือกภาษา ประเทศที่ตั้ง และโลแคลได้สะดวกขึ้น
• ใช้ serial mouse ในโปรแกรมติดตั้งแบบกราฟิกได้
• กำหนดตัวเลือกการเมานท์แบบ relatime ได้
• แก้ปัญหาเกี่ยวกับการติดตั้งจาก CD/DVD หลายแผ่น
• ในแผ่นที่เป็น KDE และ Xfce สามารถเลือกชุดโปรแกรมเพิ่มเติมโดยเฉพาะได้

เมื่อคืนนี้ Debian มีประกาศ DSA 1571-1 ที่มีผลกระทบค่อนข้างกว้าง เป็น security alert เกี่ยวกับปัญหาของ openssl ใน Debian ซึ่งเกิดจากแพตช์ของ Debian เอง ทำให้คีย์ที่สร้างมี entropy ต่ำเกินไป จนสามารถเดาได้ง่าย

บั๊กนี้ มีผลตั้งแต่รุ่น 0.9.8c-1 เป็นต้นมา ซึ่งจะมีผลใน etch, lenny, sid ส่วน sarge นั้นปลอดภัย คำแนะนำคือ ถ้าใช้ etch เป็นเซิร์ฟเวอร์อยู่ ก็ควรอัปเกรด openssl เป็น 0.9.8c-4etch3 เป็นการด่วน ส่วน lenny/sid นั้น ก็อัปเกรดเป็น 0.9.8g-9 และถ้ามีการสร้างกุญแจ SSH โดยใช้ Debian หลังรุ่น sarge ก็ควรลบกุญแจเก่าทิ้ง สร้างกุญแจใหม่ด้วย

ปัญหานี้มีผลไปถึง Ubuntu 7.04 (feisty), 7.10 (gutsy) และ 8.04 (hardy) ด้วย

โปรแกรมที่ได้รับผลกระทบจากปัญหานี้ได้แก่ openssh, OpenVPN, DNSSEC, กุญแจสำหรับ X.509, encfs, Tor, postfix, cyrus imapd, courier imap/pop3, apache2 (ssl certs), dropbear, cfengine

ในระหว่างหยุดสงกรานต์ ไม่ได้ตามข่าวคราวเสียนาน ปรากฏว่า Debian ได้ DPL คนใหม่ แล้วครับ คือ Steve McIntyre (คงเป็นญาติห่าง ๆ กับพี่เบิร์ดของเรา) ซึ่งจะมาทำหน้าที่ต่อจาก Sam Hocevar ในไม่กี่วันนี้

ผู้แข่งขันเป็น DPL ในปีนี้ มี 3 คน อีก 2 คนคือ Raphaël Hertzog และ Marc 'HE' Brockschmidt ซึ่งเป็น DD ที่ active ในส่วนงานเดสก์ท็อปและงาน release ทั่วไปของ Debian ทั้งคู่ ส่วน Steve นั้น เข้าร่วมกับ Debian มานาน และทำงานใน release team

ช่วงนี้ใครใช้ sid อยู่ อาจพบปัญหาการอัปเกรดอยู่สองเรื่อง คือ apt-listchanges กับ libdjvulibre21

apt-listchanges

อาการของ apt-listchanges คือ ไม่แสดง changelog ใด ๆ เลย โดยพังกลางทาง แจ้งข้อความทำนองนี้:

ทีม Debian Installer ได้ประกาศออก Debian Installer Lenny Beta1 แล้ว โดยมีการเปลี่ยนแปลงสำคัญ ๆ เช่น

• ตั้งนาฬิการะบบผ่าน NTP ตั้งแต่ติดตั้งเลย เพื่อความถูกต้องของการทำงานที่อาศัยเวลา
• สนับสนุนการใช้ volatile ขณะติดตั้ง stable (เพิ่มเติมจาก security)
• ติดตั้งจากในวินโดวส์ได้ โดยเมื่อใส่ซีดีในวินโดวส์ จะมีโปรแกรม autorun มาช่วยเตรียมการติดตั้งให้
• การรองรับ Serial ATA RAID (dmraid)
• ใช้ Linux kernel 2.6.22 (beta ถัดไปมีแผนจะใช้ 2.6.24)

วันนี้ขอพูดถึงเรื่องเล็ก ๆ ที่หลายคนมองไม่เห็น เกี่ยวกับการดาวน์โหลดและแตกซอร์สของ debian package ที่อยู่นอก apt repository ซึ่งไม่สามารถใช้คำสั่ง apt-get source <package> ได้

ซอร์สสำหรับ debian package นั้น โดยปกติจะแยก upstream tarball กับ debian patch ออกจากกัน เป็นแฟ้ม *.orig.tar.gz และ *.diff.gz ตามลำดับ และใช้แฟ้ม *.dsc ในการสรุปรายการแฟ้มทั้งหมดที่ต้องใช้ พร้อม MD5 sum ของแต่ละแฟ้มด้วย

ดังนั้น เวลาที่เตรียมซอร์สในแหล่งดาวน์โหลด จึงมักต้องมีอย่างน้อย 2-3 แฟ้มสำหรับแต่ละแพกเกจ ที่ต้องมีแน่ ๆ คือ *.dsc และ upstream tarball และอีกแฟ้มหนึ่งที่ต้องมีสำหรับแพกเกจทั่วไปที่ไม่ใช่ debian native คือ *.diff.gz ซึ่งเก็บส่วนต่างจาก upstream

การพัฒนาฟอนต์ที่ linux.thai.net เร็ว ๆ นี้ ทำให้เราได้ฟอนต์ใหม่ ๆ ใช้ในเดเบียนกันหลายตัว ก็เลยอยากจะขอแนะนำเฉพาะฟอนต์ใหม่ที่ไม่มีใน etch นะครับ ใครใช้ sid หรือ lenny อยู่ สามารถติดตั้งได้เลย

เริ่มจากแพกเกจ ttf-thai-tlwg มีฟอนต์ใหม่เพิ่มเติมคือ:

• กินรี จาก โครงการฟอนต์แห่งชาติ ที่หายหน้าไปนานเพราะเรื่อง license ตอนนี้ กลับมาทำหน้าที่ฟอนต์ราชการให้เราแล้ว: